W parku „Neskuczne” na zachodnich obrzeżach Trościańca, wśród jezior i dębów w wieku 300–400 lat, stoi Grot Nimf — kamienna budowla wzniesiona w 1809 roku. Niegdyś rozegrano tu przy pochodniach i przy żywej muzyce dla arystokracji spektakle z udziałem dziewcząt przebranych za leśne nimfy. Disiaj grot to zabytek architektury o znaczeniu krajowym i jedno z najbardziej tajemniczych miejsc Słobożańszczyzny.

Grot Nimf w parku „Neskuczne”
Grot Nimf w parku „Neskuczne”. Zdjęcie: Yur4ik, CC BY-SA 4.0

Teatr pod gołym niebem

Grot zbudowano za czasów księcia Golicyna i poświęcono 100. rocznicy bitwy pod Połtawą — u podnóża do tej pory leży kamień z napisem „1809”. Czasopismo „Stolica i usadba” w 1916 roku pisało, że grot przeznaczony był do rozrywek: odpoczywała tu arystokracja, a dla dostojników urządzałem zscenizowane spektakle na motywach mitów starożytnej Grecji. Stąd też nazwa budowli. Do dziś zachowały się pozostałości loży dla widzów, ściany teatru pod gołym niebem oraz bruk, po którym podjeżdżały karety.

Kamień, cegła i podziemne korytarze

Grot składa się z płaskich kamieni i półkolistych łukowych wejść z dużych piaskowców, a z góry nakrywa go ceglane sklepienie o średnicy dziesięciu metrów. Wewnątrz zachowały się podstawy pod pochodnie, które oświetlały spektakle, a za dnia słońce wnikało przez łukowe otwory u góry. Grot ma cztery podziemne korytarze, choć używano tylko jednego. Według legendy jeden z korytarzy prowadzi aż do monasteru w Ochtyrce.

Łukowe wejście do grotu
Łukowe wejście do grotu. Zdjęcie: Alina Semenec, CC BY-SA 4.0

Plener „Malownicza Ziemia Trościańska”

Od 2006 roku w parku, w którym stoi grot, co roku odbywa się międzynarodowy plener „Malownicza Ziemia Trościańska”. Artyści z Ukrainy i z zagranicy malują tutejsze pejzaże, a ich obrazy zdobią galerię w dawnym pałacu Golicyna. Niemało prac poświęcono właśnie Grotowi Nimf.

Jak dojechać

Grot znajduje się w parku trościańskim „Neskuczne” na zachodnich obrzeżach Trościańca, niedaleko jezior. Trościanec leży 55 km na południe od Sum, przez miasto przebiega linia kolejowa Sumy — Charków.

Co wziąć pod uwagę

Trościanec od 24 lutego do 26 marca 2022 roku znajdował się pod rosyjską okupacją, a w 2025 roku otrzymał tytuł miasta-bohatera. Miasto leży 35 km od granicy z Rosją, więc przed podróżą należy sprawdzić sytuację bezpieczeństwa oraz ograniczenia Sumskiej Obwodowej Administracji Państwowej. W grocie nie należy wchodzić na sklepienie ani do podziemnych korytarzy.