Przy ulicy Mołodieżnej w Hostomlu rośnie dąb, który ma około czterystu lat. Obwód jego pnia wynosi 5 metrów. Miejscowi nazwali go Dębem-Talizmanem, a w 2020 roku Kijowska Rada Obwodowa ogłosiła drzewo pomnikiem przyrody o znaczeniu lokalnym. Dąb pamięta Hostomel jeszcze jako kozackie miasteczko sotniowe, a w 2022 roku przetrwał wraz z nim walki o lotnisko i okupację.
Rówieśnik kozackiego Hostomla
Jeśli dąb ma czterysta lat, to wyrósł w pierwszej połowie XVII wieku. Właśnie wtedy, w 1614 roku, król Zygmunt III nadał Hostomlowi prawo magdeburskie, a w 1618 roku mieszkańcy okolicznych wsi i miasteczek utworzili sotnię kozacką, która później weszła w skład pułku kijowskiego. Pierwsza pisemna wzmianka o Hostomlu pochodzi z 1494 roku: wówczas wielki książę litewski Aleksander nadał go księciu Iwanowi Glińskiemu. W 1694 roku w miasteczku zbudowano cerkiew, w 1768 roku zachodzili tu hajdamacy Iwana Bondarenki.
Dąb stał się pomnikiem przyrody 15 października 2020 roku. Strefa ochronna wokół niego ma zaledwie 0,01 hektara, a opiekuje się nim rada osiedlowa Hostomla. Tak wielkich starych dębów w granicach osiedli regionu kijowskiego zostało niewiele: większość wiekowych drzew rośnie w lasach i starych parkach.
Hostomel w XX i XXI wieku
W lipcu 1941 roku front zatrzymał się na kilka tygodni nad rzeką Irpień koło Hostomla. Przebiegała tędy linia Kijowskiego Rejonu Umocnionego, a w osiedlu do tej pory stoją schrony bojowe, takie jak schron nr 483 przy ulicy Rzecznej. W czasach sowieckich działały tu huta szkła i zakład krochmalu, a w pobliżu osiedla – lotnisko, na którym bazował największy na świecie samolot An-225 Mrija.
24 lutego 2022 roku wojska rosyjskie dokonały desantu na lotnisko w Hostomlu. Walki o lotnisko i osiedle trwały tygodniami, Mrija spłonęła w hangarze, a Hostomel przez ponad miesiąc był pod okupacją. 6 marca 2022 roku osiedlu nadano tytuł „Miasta-bohatera”. Stary dąb wytrzymał i po tym stał się dla społeczności jeszcze większym symbolem.
Jak dojechać
Hostomel znajduje się zaraz za Irpieniem, około 25 km na północny zachód od centrum Kijowa. Jeżdżą tu autobusy podmiejskie i marszrutki z Kijowa, a stacja kolejowa Hostomel leży na linii Kijów – Korosteń. Dąb rośnie przy ulicy Mołodieżnej, wśród zabudowy mieszkaniowej.
Wskazówka
Dąb stoi pośród domów, dlatego zachowajcie ciszę i nie wchodźcie na drzewo ani na ogrodzenie. Wycieczkę można połączyć z wizytą w Worszelu i rezerwacie przyrody w Worszelu lub w Buczy i Irpieniu. Więcej o regionie – w artykule o Polesiu Kijowskim.
