Cerkwia Opieki Matki Bożej — jedna z dwóch zachowanych cerkwi prawosławnych w Łucku z czasów królewskich i zabytek architektury o znaczeniu narodowym. Świątynia stoi przy ulicy Daniela Halickiego 12, w rezerwacie „Stary Łuck”.
Pierwsza świątynia
W zachodniej części wyspiarskiego Łucka między XIII a XV wiekiem stała cerkiew, która mogła mieć także znaczenie obronne: obok przebiegała druga linia miejskich umocnień. Dokument z 1583 roku wspomina ją jako starą, wymagającą remontu, a późniejszy akt sądu łuckiego nazywa fundatorem Witolda. Na początku XVII wieku cerkiew spłonęła, a ruiny rozebrano w 1625 roku.
Świątynia Bractwa Łuckiego
W 1637 roku w tym samym miejscu wzniesiono nową cerkiew — według jednych źródeł drewnianą, według innych już murowaną. Głównym fundatorem był członek Bractwa Łuckiego Ioan Wniebowstąpieński-Jarowicki. W XVIII wieku świątynia przeszła na własność greckokatolików, a papież Pius VI nadał jej przywilej odpustów. Po 1795 roku cerkiew odebrano greckokatolikom i do 1803 roku stała opuszczona. W XIX wieku świątynię przebudowano, w latach 1932 i 1966 odnawiano polichromie, a kopułę, zniszczoną przez wichurę w 1960 roku, odbudowano w 1988 roku.
Architektura
Wschodnia część świątyni to budowla z połowy XVII wieku, zachodnia z dzwonnicą to przebudowa z drugiej połowy XIX wieku. Jednonawowy, prostokątny budynek o długości prawie 31 metrów ze zwężoną apsydą, w dawnej części — sklepienia krzyżowe. Nad babińcem znajduje się dzwonnica z namiotowym hełmem, nad nawą — niewielka kopuła. W ścianie pochowano dwóch proboszczów — Aleksandra Teodorowicza i Aleksandra Ogibowskiego.
Matka Boża Wołyńska
W cerkwi Opieki kiedyś przechowywana była ikona Matki Bożej Wołyńskiej — jedna z najstarszych i najsłynniejszych ikon Ukrainy. Obecnie znajduje się w Narodowym Muzeum Sztuki w Kijowie.
Jak znaleźć
Ulica Daniela Halickiego 12, obok Bractwa Łuckiego i placu Rynek. Więcej — w artykule Łuck.
