W Baiewie koło Łucka działa muzeum pszczelarstwa. Założyło je w 2010 roku bractwo pszczelarzy Ziemi Wołyńskiej „Rojowy Stan” w wiejskim klubie, który wybudowano zaraz po II wojnie światowej na wzgórzu przy cerkwi. Jako klub-muzeum historii wsi Baiew i wołyńskiego pszczelarstwa placówkę otwarto w 2012 roku.
Ule i ekspozycja
W zbiorach jest ponad 2,5 tysiąca przedmiotów: rzeczy z codziennego życia mieszkańców Baiewa oraz sprzęt pszczelarski. Wokół budynku stoi prawie sto uli przywiezionych z różnych zakątków Wołynia — drewniane, gliniane, dziuplaki, bartne, kłodowe i ramkowe. Najstarszy ul przywieziono z Kołodiaznego na powiecie kowelskim, ma ponad dwieście lat. Część uli jest zamieszkała przez pszczoły, a w oszklonym ulu obserwacyjnym widać, jak pracuje pszczela rodzina. W muzeum zgromadzono próbki wosku, maści i balsamów miodowych oraz kilkadziesiąt odmian miodu, wśród nich gryczany, akacjowy i lipowy. W 2015 roku przy wejściu ustawiono pomnik pszczoły — pierwszy na Wołyniu.
Pszczelarze Baiewa
Przy muzeum działa kółko dla uczniów: dzieci składają ramki, uczą się otwierać ule, dokarmiać pszczoły, pobierać miód i wosk, wychowywać matki pszczele. W 2020 roku w Baiewie było 25 pszczelarzy. W ciągu trzech dekad zbiór miodu znacznie spadł: kiedyś jeden ul dawał do 50 litrów miodu, teraz około dziesięciu.
Sezon pszczelarski w muzeum otwierają pod koniec marca, w święto Ciepłego Oleksy, uroczystością „Paleta pszczelarzy baiewskich”. Tego dnia przodkowie wystawiali ule z zimowiska i wypuszczali pszczoły na pierwszy pożytek, a wołyńscy pszczelarze od ponad dziesięciu lat wspólnie obchodzą je jako pierwsze obrzędowe święto roku. Po obrzędzie gości prowadzi się na oglądanie uli i dawnych narzędzi pszczelarskich.
Zdjęcie: Artur Aljoszyn / Wikimedia Commons.
