Najbardziej czczone święte źródła Kijowszczyzny są rozproszone po całym obwodzie. Na poleskiej północy, w lasach między Irpieniem a Dnieprem, jest to Dźwinkowa Studnia — jedyne, co ocalało z kozackiego monasteru w Meżygórju — oraz leśne źródło „Czeniec” koło Zdwizhiwki. Na południe od Kijowa, w regionie Białej Cerkwi i Perejasławia, do studni chodzą w procesjach w określone święta: na Wniebowstąpienie, na świętego Jerzego, w dziesiąty piątek po Wielkanocy. Prawie wszystkie te źródła w czasach radzieckich zasypano lub zniszczono, a odnowiły je same społeczności.
Dźwinkowa Studnia w Meżygórju
Dźwinkowa Studnia bije spod stoku w lesie koło Nowych Pietriwców w rejonie wyyszhorodzkim. Kiedyś należała do Kijowsko-Meżygórskiego Monasteru Przemienienia Pańskiego, którego pierwsza dokumentalna wzmianka pochodzi z 1520 roku. Monasterem opiekuj się hetmani Petro Sahajdaczny i Bohdan Chmielnicki, a przy nim utrzymywano szpital i przytułek dla starych zaporoskich kozaków, którzy przychodzili tu dożywać swoich dni.
Nazwę studni tłumaczy podanie: mnisi postawili nad źródłem kapliczkę z dzwoneczkami, a woda uderzała w nie tak mocno, że nad urocziskiem rozlegał się dzwon. Według innej wersji odlewano tu dzwony kościelne. Taras Szewczenko bywał w Meżygórju w 1843 i 1846 roku: malował monaster i opisał go w poemie „Czerniec”. W latach 1934–1935 budynki monasteru rozebrano i z całego kompleksu zostało tylko źródło.
W 1998 roku, na 155. rocznicę pierwszej wizyty Szewczenki, społeczność Nowych Pietriwców odrestaurowala studnię. Od 2000 roku jest to hydrologiczny pomnik przyrody o powierzchni 2,5 ha. W 2005 roku nad źródłem zbudowano małą kapliczkę, potem kąpielisko, a w 2011 roku obok konsekrowano drewnianą cerkiew Przemienienia Pańskiego w Meżygórju. Woda jest tu nasycona żelazem i ma charakterystyczny smak. Historię samego urocziska — od kozackiego monasteru do rezydencji Janukowycza — opisujemy w artykule o Meżygórju.
Źródło „Czeniec” koło Zdwizhiwki
W leśnym jarze na północny wschód od Zdwizhiwki w rejonie buczańskim, w dorzeczu rzeki Brodok, bije źródło, które nazywają „Czeńcem” lub źródłem Sawy. Obok stoi płyta z czarnego granitu z lokalnym podaniem: w dawnych czasach żył tu w modlitwach pustelnik, który wymieniał własnoręcznie wycięte z drewna przedmioty na żywność i unikał spotkań z ludźmi. Według tego samego podania czeniec nazywał się Sawa — stąd druga nazwa źródła. Mieszkańcy uważają wodę za leczniczą.
Wyjście wody ocembrowano drewnianym zrębem z daszkiem i ikoną, na stoku stoją ławki i donice z kwiatami, a na ścieżce do jaru — drewniana brama z napisem „Czeniec”.
Źródło Zaśnięcia Matki Bożej w Rożkach
Na wschodnim przedmieściu Rożków w hromadzie Taraszcza w rejonie białocerkiewskim, w leśnym gaju w zakątku wsi, który od dawna nazywa się „Ameryką”, bije źródło Zaśnięcia Przenajświętszej Bogurodzicy. Podanie wiąże jego pojawienie się z końcem XIX wieku: koło starej wierzby przebiła się woda, z której w upały pili ludzie z pola. Miejscowy mieszkaniec przezwiskiem Kucyj zobaczył w kałuży kąpiącą się postać, a potem we śnie usłyszał głos: tu kąpie się Bogurodzica i trzeba wykopać studnię. Opowiedział o tym księdzu, ten zmusił go do przysięgi na Ewangelii, i wtedy wieśniacy wykopali studnię, postawili koło niej drewniany krzyż i poświęcili na Zaśnięcie.
Według podania na początku XX wieku przejrzała tu niewidoma dziewczyna, a jej ojciec w dowód wdzięczności zbudował nad źródłem kaplicę. W latach trzudziestych komsomolcy zniszczyli kaplicę i zasypali źródło, ale woda przebijała się na nowo, a wieśniacy w nocy je odkopywali — nawet po tym, jak wlewano tam mazut i benzynę. Źródło odtworzono i ponownie poświęcono 29 maja 2007 roku. Teraz nad nim jest zadaszenie z ikonami, obok kaplica, a w święto Zaśnięcia koło źródła odprawiają moleben z poświęceniem wody.
Studnia świętego Jerzego w Horbaniach
W Horbaniach w hromadzie Taszań na ziemi perejasławskiej, na brzegu Supoju w uroczysku Gaj, znajduje się dawna studnia, poświęcona ku czci wielkomęczennika Jerzego. Najpierw było tu źródło; żeby nie zarastało mułem, nad nim wykopano studnię. Według miejscowych opowieści od XVIII wieku o studnię dbał ród Kulikowskich, a wieśniacy regularnie ją czyszczyli; podczas jednego takiego czyszczenia w 2014 roku znaleziono w niej monetę z 1814 roku. Studnia ma status pomnika przyrody o znaczeniu lokalnym.
Wiosną 2021 roku studnię odtworzono kosztem osób urodzonych we wsi: oczyszczono źródło i koryto, wymieniono zrąb, postawiono dębowy krzyż, altanę i ławki, a ze wsi do uroczyska zbudowano drewniane schody liczące 191 stopni z trzema podestami do odpoczynku. Co roku w święto Jerzego, 6 maja, koło studni święcą wodę.
Źródło Świętej Paraskewy w Trubiwszczyźnie
W uroczysku Kalinowy Gaj koło Trubiwszczyzny na ziemi jagotyńskiej bije źródło Świętej Paraskewy, czczone jako świętość regionu. Mówią, że po wodę chodzili tu jeszcze kozacy, a sama woda długo nie psuje się. Co roku w dziesiąty piątek po Wielkanocy koło źródła zbierają się wierni na modlitwę i święcenie wody.
Reszta źródeł Kijowszczyzny — leśne studzienki, ujęcia wód i bezimienne źródła — została zaznaczona na mapie źródeł Polesia; widać tam, gdzie się znajdują, czy woda jest pitna i jak wyznaczyć trasę. Najbardziej znane święte źródła całego regionu opisano w artykule „Święte źródła Polesia”.
Święte źródła innych obwodów Polesia: Wołynia, ziemi rówieńskiej, Żytomierszczyzny, Czernihowszczyzny, Sumszczyzny.
