Gigantyczne sumy ze zbiornika chłodzącego Czarnobylskiej Elektrowni Jądrowej to jedna z najpopularniejszych „legend” strefy wykluczenia. Filmy, na których ogromne ryby podpływają do mostu i chwytają chleb, zdobywają miliony wyświetleń, a komentujący piszą o „mutantach”. W rzeczywistości za rozmiarem sumów stoi nie promieniowanie, lecz zwykła biologia.
Zbiornik chłodzący
Zbiornik chłodzący wybudowano dla Czarnobylskiej Elektrowni Jądrowej i oddano do użytku wraz z pierwszym blokiem energetycznym w 1976 roku. Przepływała przez niego woda odprowadzająca ciepło z reaktorów, dzięki czemu nawet zimą woda była tu cieplejsza. Po wyłączeniu elektrowni zbiornik stał się znacznie większy, niż było to konieczne, i od 2016 roku zaprzestano utrzymywania wody na dawnym poziomie. Akwen stopniowo rozpada się na osobne jeziora.
Dlaczego sumy są tak duże
Sum to jedna z największych słodkowodnych ryb Europy. Może żyć kilka dekad i rośnie przez całe życie. W zbiorniku chłodzącym przez dziesięciolecia nikt nie łowił ryb, woda była ciepła, a pożywienia nie brakowało — więc sumy po prostu zdążyły urosnąć do wielkich rozmiarów. Nie ma naukowych dowodów na to, że ich rozmiar jest skutkiem promieniowania. Naukowcy badają co innego: jak zmienia się zawartość radionuklidów w rybach po tym, jak zbiornik zaczął płycieć.
Co z nimi teraz
Gdy poziom wody zaczął spadać, dużych sumów w zbiorniku ubyło. Część ryb prawdopodobnie odpłynęła do Prypeci, z którą akwen jest połączony. Słynne ujęcia przy moście nakręcono w większości jeszcze w latach 2010.
Wędkowanie
Łowienie ryb w zbiorniku chłodzącym i w rzekach strefy wykluczenia jest zabronione: jest to zamknięty, skażony radiacyjnie teren, a ryby mogą kumulować radionuklidy. O wędkarstwie na Prypeci poza strefą — w artykule „Wędkowanie na rzece Prypeć”.
Jak zobaczyć
Zbiornik znajduje się obok CzAEJ, w najbardziej rygorystycznie chronionej części strefy. W czasie stanu wojennego wstęp jest ograniczony i możliwy tylko za zezwoleniem oraz z przewodnikiem. Więcej o przyrodzie strefy — w artykule „Czarnobylski Rezerwat Biosfery”.
O samym akwenie — jak go zbudowano, dlaczego spuszczono wodę i co znajduje się tam teraz — w artykule Zbiornik chłodzący Czarnobylskiej Elektrowni Jądrowej.
