Tomaszówka — wieś w rejonie fastiwskim obwodu kijowskiego, centrum hromady tomaszowskiej. Położona na lewym brzegu Irpienia, znana z posiadłości Hojeckich z lat 1903–1910 w stylu modernistycznym, która jest zabytkiem architektury o znaczeniu narodowym. Obecnie w dawnej rezydencji działa męski klasztor Święto-Bogurodzickiego Ryzopolożeńskiego.
Pierwsza pisemna wzmianka o wsi pochodzi z 1676 roku. Przez długi czas Tomaszówka należała do majątków metropolitów kijowskich, a pod koniec XVIII wieku przeszła na własność świecką.
Od metropolitalnych majątków do Hojeckich
W 1795 roku wieś otrzymał książę Grzegorz Dołgorukow, a w 1810 roku sprzedał ją polskiemu szlachcicowi Janowi Hojeckiemu. Hojeccy zbudowali wokół posiadłości duże gospodarstwo. We wsi dwukrotnie powstawali chłopi: w 1861 roku przeciwko warunkom reformy, a w 1863 roku po raz drugi; według przewodnika krajoznawczego 118 uczestników wystąpienia zostało postawionych przed sądem i ukaranych rózgami.
Pałac Hojeckich
Pałac wzniesiono w latach 1903–1910 według projektu architekta Waleriana Kulikowskiego. To ceglana budowla w stylu modernistycznym z występami, balkonami, werandami i rzeźbioną drewnianą dekoracją. Oddzielne budynki gospodarcze posiadłości, prawdopodobnie stajnie i spichlerze, wykonano z dekoracyjnego czarnego granitu.
W czasach radzieckich wieś zarządzał kołchoz utworzony w 1929 roku, a posiadłość do 2000 roku stała w stanie półruiny.
Klasztor w posiadłości
W 2000 roku posiadłość przeszła na własność mnichów, którzy odnowili budynki i założyli męski klasztor ku czci Położenia Rizy Najświętszej Bogurodzicy we Włochach. Dawny park ogrodzono murem, zbudowano dzwonnicę o wysokości 51 metrów, kaplice i cele. W klasztorze znajdują się cerkiew świętej wielkiej księżnej Elżbiety, cerkiew Męki Pańskiej oraz okrągła cerkiew Świętych Peczerskich. W parku stoi rzeźbiarska kompozycja „Golgota”.
Walki, głód i znani rodacy
17 listopada 1920 roku pod Tomaszówką odbyła się bitwa oddziałów Armii Czerwonej z oddziałem powstańczym atamana Fiodosia Bohatyrenki; według radzieckich meldunków powstańcy stracili 50 zabitych i 40 jeńców. W 1932 roku wieś wpisano na „czarną listę”, a podczas Hołodomoru 1932–1933, według świadectw z 2005 roku, zmarło 69 osób. W listopadzie 1941 roku we wsi działała grupa konspiracyjna zorganizowana przez lekarza Piotra Bujkę, późniejszego partyzanckiego dowódcę; przy szkole stoi pomnik mu poświęcony. Wśród urodzonych tu osób jest matematyczka Nina Wirczenko.



Herb
